Үндэстэн дамнасан луйвар ба хэргийн гол эзэн хэн бэ?!

Хоржоонтой нь аливаа юмс харагддаг шигээ байдаггүй шиг хүн болгон ярьдаг шигээ бас байдаггүй. Камерын өмнө авлигатай “тэмцэж” явсан Ардын намын анд найзуудын хөшигний арын авлига, хулгай ар, араасаа баримт, нотолгоотойгоо ил болж байна. Тэд “арай ч дээ” гэтэл нь авлига авч, “даанч дээ” гэтэл нь дээрэм, тонуул хийжээ.

Зам болгон Ром хүрдэг гэдэг шиг төрийн авлига, хулгайн олсыг хөөвөл үзүүрт нь Ардын намын анд нөхдүүд л харагддаг болсон. Тэдний гар дүрээгүй төрийн өмч, дээрэм хийгээгүй салбар Монголд үлдсэнгүй бололтой.   

Станцын монтёроос салбарын сайд хүртэл томорсон, “ДЦС-IV”-ийн гүйцэтгэх захирал Н.Тавинбэхийг АТГ-аас 48 цагийн хугацаатай саатуулсныг шүүх нэг сар болгож сунгажээ. Түүнтэй хамт П.Товуудорж /Н.Тавинбэхийн зөвлөх/ болон төрсөн дүү П.Даваадорж, Эрчим хүчний сайд Б.Чойжилсүрэнгийн зөвлөх Б.Нямаа нарыг хуулийнхан баривчилсан агаад тэдний гэрээс их хэмжээний валют, хөрөнгө мөнгө хурааж авсан аж. Мөн Зам тээврийн Төрийн нарийн бичгийн дарга Б.Насантогтохыг Эрчим хүчний яамны Төрийн нарийн бичгийн даргаар ажиллаж байхдаа эрх мэдлээ урвуулан ашигласан хэргээр баривчилсан.

Л.Оюун-Эрдэнийн Засгийн газрын үед БНСУ-ын “Экспорт импорт” банкны хөнгөлөлттэй зээлээр Монголын 10 аймагт ДЦС барих төслийг хэрэгжүүлэхээр 2021 оны 12 дугаар сарын 27-нд гэрээнд гарын үсэг зурсан байдаг. Хөнгөлөлттэй зээлийн хэмжээ $112 сая.

Тухайн үед гарын үсэг зурах ёслолд Монголын талаас Н.Тавинбэх, Б.Насантогтох, БНСУ-ын талаас Элчин сайд Ли Ё Хун, БНСУ-ын Экспорт импорт банкны Монгол дахь суурин төлөөлөгч И Дун Хён, “Бьюксан инженеринг” компанийн гүйцэтгэх захирал Ким Дон Вон нар оролцсон байдаг.

Гэрээнд “Бьюксан инженеринг” компани нь хоёр жилийн хугацаанд 10 аймагт ДЦС барихаар зааж өгсөн. Харамсалтай нь, тус компани дампуурлаа хэдийнэ зарлаж, харин Монголын Засгийн газар өнгөрсөн хугацаанд 600 гаруй сая төгрөгийн хүү төлжээ.

Бүс нутгийн хөгжил түргэсгэх зорилготой уг төсөл ийнхүү мухардалд орж, Монголын Засгийн газар хөрөнгө мөнгө, цаг хугацаагаар багагүй хохирч үлдэж байна.

Н.Тавинбэх нарын эрчим хүчний дарга нарын баривчилгаа чухамдаа Эрчим хүчний сайд Б.Чойжилсүрэнг онилсон гэхээсээ УИХ-ын дарга асан Д.Амарбаясгаланг чиглэсэн байж болзошгүй байна. Учир нь, Н.Тавинбэх нь Д.Амарбаясгалангийн хүн болохыг Ардын намын захын нохой ч гадарлана. Багануурын захирагч, Багануурын цахилгаан станцын даргаар ажиллаж ирсэн тэрбээр Шадар сайд С.Амарсайхантай ч сайн харилцаатай. Угтаа С.Амарсайхан бол Д.Амарбаясгалан гэсэн үг. Оюун-Эрдэнэгүй Амарбаясгалан, Амарбаясгалангүй Оюун-Эрдэнэ байхгүй гэдгээс бүр “ойр, дотно”.

Үндэстэн дамнасан луйврын ийм хэрэг Монголд өмнө нь нэг бус удаа гарсан. Экс Ерөнхийлөгч Х.Баттулгын үед ҮАБЗ-ийн нарийн бичгийн даргаар ажиллаж байсан А.Гансүх Зам тээврийн сайд байхдаа Гашуунсухайтын шинэ төмөр зам болон Хөшигтийн хөндийн шинэ нисэх онгоцны буудлын төслийн гүйцэтгэгчээр БНСУ-ын “Самсунг Си энд Ти” компанийг шалгаруулж, Чингис бондын хөрөнгөөс $190 саяыг шилжүүлсэн байдаг. Монголын цагдаа нар Чингис бондын хөрөнгийг хуурамч гүйцэтгэлээр залилан мэхэлсэн, мөнгө угаасан хэрэгт  БНСУ-ын иргэн, “Самсунг Си энд Ти” компанийн захирал Ли Жон Ёл, "Соён инженеринг” компанийн инженер Гу Ду Хёон нарыг баривчилсан агаад Х.Баттулгыг Ерөнхийлөгч болсны дараа тэдэнд шүүхээс 40 сая төгрөгийн торгууль ногдуулж, нутаг буцаасан юм.

Тэрчлэн Улаанбаатар хотын түгжрэлийг бууруулах зорилгоор Өмнөд Солонгосын “Daewoo” группээс худалдаж авсан ногоон автобусны хэргийн гол зохион байгуулагч нь МАН-ын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Д.Амарбаясгалан болохыг тухайн үеийн нийслэлийн Засаг дарга/асан/ Д.Сумъяабазар мэдэгдэж байсан. Ж.Сүхбаатар ч энэ хэргээс болж Хотын асуудал эрхэлсэн сайдаасаа огцрохдоо Д.Амарбаясгаланг заачихаад явсан бий. Гэвч Д.Амарбаясгалан энэ хэргээс хуурай мултарсан.

Тэгвэл 10 аймгийн ДЦС-ийн төсөл нэртэй үндэстэн дамнасан луйврын ард ахиад л түүний нэр сонсогдож байна. Овоо босгоогүй бол шагшрах шаазгай хаанаас шагшрах вэ гэдэг!

Ж.ЭРХЭС