Украины цахим худалдаа: Дайны үеийн эдийн засгийн "чимээгүй ялагч" уу?

Питер Хелме (Peeter Helme) euromaidanpress.com/

Оросын бүрэн хэмжээний түрэмгийлэл эхэлснээс хойшх 2025 оны III улиралд Украинд нэг ч цахим худалдааны компани үйл ажиллагаагаа зогсоогоогүй нь анхны тохиолдол боллоо.

"YouControl.Market" аналитик платформын мэдээлснээр, энэ хугацаанд 48 компани шинээр үүд хаалгаа нээжээ. Оны эхний хагаст нөхцөл байдал амаргүй байсан бөгөөд I улиралд гурав, II улиралд хоёр компани хаагдаж байсан бол зун гэхэд энэ "цус алдалт" зогссон байна.

Шинжээчдийн үзэж байгаагаар, илгээмжийн цэгүүд дэх урт дараалал, баярын бэлэг хүргэхээр зогсолтгүй ажиллах хүргэлтийн ажилтнууд нь Украины цахим худалдааны зах зээл урьд өмнөхөөсөө илүү амьд байгаагийн хамгийн том нотолгоо юм.

Ажиллах хүчний хомсдол ба цахим шилжилт

Украины аж ахуйн нэгжүүдийн 83% нь боловсон хүчний дутагдалд орж, үйлдвэрлэлийн салбар хумигдаж байгаа энэ үед онлайн худалдаа өсөлт үзүүлж буй цөөн салбарын нэг болж байна. Цахим худалдаа нь энгийн дэлгүүртэй харьцуулахад цөөн ажилтан шаарддаг төдийгүй агаарын түгшүүрийн үед ч үйлчлүүлэгчид гэрээсээ захиалга өгөх боломжтой байдаг нь давуу тал болж байна.

Украинчууд юу худалдан авч байна вэ?

2025 оны эхний есөн сарын байдлаар ТОП-10 онлайн дэлгүүр нийт 925 сая долларын орлого олжээ. Үүний дотор:

• Гэрийн тэжээвэр амьтны бараа: Шилдэг 10-т Pethouse, E-Zoo, Petslike гэсэн гурван том компани багтсан.

• Гоо сайхан: Makeup онлайн дэлгүүр 81 сая долларын орлогоор 3-рт жагссан.

• Ном: "Family Leisure Club" болон "Yakaboo" зэрэг номын дэлгүүрүүд мөн эхний аравт багтжээ.

Зах зээлийн аварга загас: Rozetka

Украины цахим худалдааны зах зээлд Rozetka болон түүний салбар OTK Europlus үнэмлэхүй давамгайлж байна. Тэд шилдэг 10 компанийн нийт орлогын 76%-ийг буюу 700 сая долларыг дангаараа бүрдүүлж байна.

Тус компани 2025 оны наймдугаар сарын байдлаар 166 хотод 549 салбартай болж өргөжсөн бөгөөд фронтын шугамаас ердөө 20 км-ийн зайд орших Краматорск зэрэг хотуудад ч салбараа нээсээр байна. Сонирхолтой нь, фронтын бүс дэх дэлгүүрүүдэд муурны хоол, кофе, цай хамгийн их борлуулалттай байгаа аж.

Эмэгтэйчүүдийн манлайлал ба газар зүйн байршил

Дайны үеийн жижиг дунд бизнесийн салбарт эмэгтэйчүүдийн оролцоо эрс нэмэгдэж, шинээр бүртгүүлж буй бизнесүүдийн 61%-ийг эмэгтэйчүүд эзэмшиж байна (дайны өмнө 49% байсан).

• Цахим жижиглэн худалдааны салбарт хувиараа бизнес эрхлэгчдийн тоо өмнөх оноос 62%-иар өсжээ.

• Нийт компаниудын 52% (1,656 пүүс) нь нийслэл Киевт төвлөрч байна.

• Байнгын буудалцаантай байгаа Донецк мужид хүртэл 46 онлайн дэлгүүр үйл ажиллагаагаа явуулж, Краматорск, Славянск зэрэг хотуудын иргэдэд үйлчилсээр байна.

Өсөлтөд тулгарч буй бэрхшээл

Цахим худалдаа ийнхүү цэцэглэж байгаа нь Украины эдийн засаг бүрэн сэргэж байна гэсэн үг биш юм. ДНБ-ий өсөлт 2%-ийн босгыг давж чадахгүй байгаа бөгөөд ажиллах хүч 2021 оноос хойш дөрөвний нэгээр хорогдоод байна.

Гэсэн хэдий ч дэд бүтэц нь бөмбөгдөлтөд өртөж, ажиллах хүч хомсдсон улс оронд онлайн худалдааны загвар нь хамгийн уян хатан, оршин тогтнох чадвартай хувилбар болон хөгжиж байна.

Эх сурвалж: euromaidanpress.com